Nie można być w pełni sobą, idąc ścieżką wydeptaną przez innych.
W świecie, który nieustannie popycha nas do przodu – szybciej, lepiej, więcej – coraz trudniej usłyszeć swój własny głos. Tymczasem kluczem do wewnętrznej równowagi nie jest osiąganie cudzych celów, tylko budowanie życia i kariery w zgodzie ze sobą. Z własnymi wartościami, potrzebami, tempem.
Rozwój osobisty nie polega na tym, by stać się kimś innym. Polega na powrocie do siebie – do tego, co naprawdę ważne.
Co dzieje się, kiedy żyjesz nie po swojemu?
Psychologia od lat bada wpływ niespójności wewnętrznej na dobrostan psychiczny. Kiedy Twoje codzienne działania są sprzeczne z Twoimi wartościami – w mózgu uruchamia się stan napięcia poznawczego. To mechanizm, który może prowadzić do chronicznego stresu, obniżonej motywacji, poczucia pustki, a nawet wypalenia zawodowego. Ciało i umysł reagują na ten rozdźwięk, nawet jeśli świadomie nie potrafisz go nazwać.
Dlatego pytanie nie brzmi: czy się rozwijasz? Brzmi: czy rozwijasz się we właściwym kierunku?
Plan rozwoju, który jest dobrze przygotowany daje siłę i motywację do działania, a nie wypalenie i poczucie kolejnych zadań do zrobienia i odhaczenia z listy to-do. W coachingu mówimy o IDP – Individual Development Plan, czyli Indywidualnym Planie Rozwoju. To konkretna struktura, która pomaga budować rozwój zawodowy w oparciu o własne wartości, cele i zasoby. W pracy z klientkami często używam go jako antidotum na chaos i perfekcjonizm.
Skuteczny IDP powinien zawierać:
- Cele rozwojowe, które naprawdę są Twoje, a nie narzucone przez otoczenie.
- Etap rozwoju, na którym się aktualnie znajdujesz (bez porównań do innych).
- Zasoby: ludzie, wiedza, doświadczenia, które już masz i możesz wykorzystać.
- Plan działania z mikrokrokami, oparty na zasadzie 70-20-10:
- 70% nauki przez doświadczenie (nowe zadania, projekty),
- 20% przez kontakt (mentoring, coaching, feedback),
- 10% przez teorię (szkolenia, książki, podcasty).
Podczas tworzenia swojego IDP Twoim kompasem powinny być twoje wartości.
Teoria autodeterminacji (Deci i Ryan) jasno pokazuje: największe zaangażowanie i trwała motywacja rodzą się wtedy, gdy nasze działania są zgodne z trzema potrzebami psychologicznymi:
- Autonomia – mam wpływ, wybieram.
- Kompetencja – czuję, że robię coś dobrze.
- Relacyjność – to, co robię, ma sens i znaczenie dla innych.
Jeśli rozwój nie spełnia Twoich wewnętrznych potrzeb – autonomii, sensu, wpływu – nie zakorzeni się głęboko. Będzie jak kolejny punkt do odhaczenia na liście zadań. Zamiast dawać skrzydła, zacznie odbierać energię. Bo rozwój, który nie wypływa z Ciebie, prędzej czy później stanie się ciężarem.
Równowaga to nie brak działania. To brak konfliktu wewnętrznego. To stan, w którym Twoje cele, wartości i codzienne wybory układają się w jedną spójną całość. Nie chodzi o perfekcję – chodzi o kierunek. O świadomość, że idziesz swoją drogą, nawet jeśli czasem bywa pod górę. Tworzenie własnej ścieżki rozwoju to akt odwagi. Możesz iść szybciej, możesz robić więcej – ale nie warto iść wbrew sobie. Bo kiedy Twoje „dlaczego” staje się silniejsze niż cudze „musisz”, odzyskujesz nie tylko motywację. Odzyskujesz siebie. W świecie pracy przyszłości to właśnie samoświadomość, zdolność refleksji i umiejętność zarządzania sobą będą najcenniejszymi kompetencjami. IDP to nie tylko narzędzie – to deklaracja: „znam siebie na tyle, by wiedzieć, dokąd chcę iść i czego już nie chcę więcej powtarzać”.
